TERUGBLIK COMENIUSDAG 2008
Comeniusvoordracht 2008 Jan Terlouw
Op vrijdag 28 maart 2008 vierde de Comenius Stichting haar 15-jarig bestaan met een drukbezochte bijeenkomst in de Grote Kerk in Naarden. Jan Terlouw hield dit jaar de Comeniusvoordracht. De titel van zijn voordracht was Wankele wereld. Techniek, baas of knecht? (pdf, 40 kB). Het publiek was onder de indruk van de voordracht van Jan Terlouw en ook van zijn optreden daarna tezamen met het Orion Ensemble. Samen presenteerden zij het literaire concert Dierbaar. Een cd met de volledige uitvoering van Dierbaar is te verkrijgen via de website van het Orion Ensemble.
Wankele wereld. Techniek, baas of knecht?
In de vorige Comeniusvoordrachten stond de verantwoordelijkheid voor elkaar en vooral voor de toekomstige generaties voorop. Dit jaar heeft het bestuur voor een ander thema gekozen, t.w. onze verantwoordelijkheid in de omgang met de schepping of – zoals het in bijbelse termen heet – met de invulling van het begrip rentmeesterschap.
In dit kader stelde Jan Terlouw de vraag hoe wij anno nu moeten omgaan met de punten die Comenius op de politieke agenda plaatste. Sommige hiervan lijken verouderd, andere hebben nog steeds zeggingskracht. Comenius’ kernvraag is niet of we wel of niet moeten sleutelen aan de mens, maar wat we van hem willen maken. Welke maatregelen zijn wenselijk en vooral welke aspecten kun je overlaten aan het vrije spel der krachten en welke vereisen publiek debat en wetgeving?
In het voetspoor van Comenius ging Terlouw in op de verwevenheid van mens en techniek, in het bijzonder op de netelige vraag of de nieuwe technologieën een morele bedreiging dan wel een morele uitdaging vormen. Eén ding is volgens Terlouw zeker. We zullen nieuwe morele kaders moeten ontwikkelen om de versmelting van mens en techniek in goede banen te leiden.
Wetenschap en techniek zijn in staat om de middelen te verschaffen waarmee op een verantwoorde manier met de aarde kan worden omgegaan. De natuur geeft het voorbeeld. In een oerwoud vinden talloze ingewikkelde processen plaats, maar afval produceert een oerwoud niet. Het enige wat wordt toegevoegd is energie van de zon. Wetenschap en techniek stellen ons ook in staat de menselijke samenleving zo in te richten. ‘From cradle to cradle.’ Natuurlijk zijn we baas over de techniek. Of we wetenschap en techniek in de juiste richting kunnen sturen hangt af van de beheersbaarheid van de economie en vooral van de politiek.
Nadat Jan Terlouw in de discussie was uitgedaagd dieper op dit thema in te gaan, bedankte het publiek hem met een warm applaus.
Dierbaar
Na de pauze presenteerde het Orion Ensemble tezamen Jan Terlouw het literaire concert Dierbaar. De tekst hiervan is geschreven door Jan Terlouw. Hij heeft zich daarbij laten inspireren door de Suite del Ángel, hartstochtelijke muziek van Astor Piazzolla.
Hoofdpersoon is Wijnand, een geslaagd mens die echter steeds ongelukkiger wordt en in conflict komt met zichzelf en zijn omgeving. Zijn leven is rijk aan vrouwen en materiele zaken. Hij kan alles kopen, hij kan vijf maal per jaar op vakantie. En toch…
De reddende engel van zijn leven wordt Wendela, een vrouw die hem niet alleen haar liefde geeft, maar hem ook wijst op de essentie van het bestaan.
Het achterliggende thema is het consumptieve gedrag van de huidige mens, dat een gevaar vormt voor onze aarde en onszelf.
De indringende muziek van de Suite del Ángel portretteert in 4 delen een engel die zijn eigen dood voorvoelt, sterft en weer herrijst.
De verhaallijn loopt parallel met de muziek van Piazzolla en neemt ons mee in de verandering die Wijnand ondergaat.
Muziek en tekst zijn volledig verweven en vormen een eenheid.
Na afloop ontvingen het Orion Ensemble en Jan Terlouw een staande ovatie.
Grote belangstelling
De opkomst was groot. Behalve burgemeester en wethouders van Naarden en vertegenwoordigers verschillende Naardense organisaties gaven ook de Tsjechische en de Slowaakse ambassade acte de présence.
Op de foto hiernaast spreken de Naardense burgemeester Peter Rehwinkel en Jan Terlouw met de Slowaakse ambassadeur mevrouw Oksana Tomová en een vertegenwoordiger van de Tsjechische ambassade.
Terugblik Comeniusdag 2010
Terugblik Comeniusdag 2009
Terugblik Comeniusdag 2007
Naar Voorgaande Comeniusdagen
Terug naar boven